Tool van de week
Een Belgische tool kan je data in Europa bewaren, op servers van Amazon. Drie vragen die je bij elke tool stelt voor je overstapt.
Microsoft 365 werd deze zomer tot 17% duurder. Wie dan een Europees alternatief zoekt, merkt snel dat “Europees” niet altijd betekent wat je denkt.
Deze editie gaat over wat je eigenlijk koopt. Drie vragen die je bij elke tool kan stellen, een Belgisch bedrijf dat ze alle drie raakt, en het Europese alternatief voor ChatGPT, met de kanttekeningen erbij. Geen oproep om alles op te zeggen. Wel een manier om te weten waar je staat.
In deze editie
Tool van de week
De AI-assistent van het Franse Mistral, het bekendste Europese alternatief voor ChatGPT. Tot deze zomer heette hij Le Chat; je account en je gesprekken zijn gewoon meeverhuisd.
Hoe het werkt: je maakt een account aan op chat.mistral.ai of in de app. Daarna werkt het zoals je gewend bent: vragen stellen, op het web laten zoeken, een document laten samenvatten, een beeld laten maken.
Resultaat: wat je vandaag in ChatGPT doet, doe je bij een Europees bedrijf dat onder de GDPR valt, met je data standaard in de EU.
Nadeel, twee dingen die je moet weten: één, je data staat standaard in de EU, maar Mistral schrijft zelf dat ze voor sommige functies tijdelijk buiten de EU kan gaan, met contractuele waarborgen. Europees is dus ook hier geen absolute garantie. Twee, op de gratis versie mogen je gesprekken en geüploade documenten gebruikt worden om de modellen te trainen, tenzij je dat uitzet. Zet dat uit voor je er ook maar één klantdocument in plakt.
Probeer dit: zet eerst de training uit in de instellingen. Neem daarna de laatste drie vragen die je aan ChatGPT stelde en stel ze aan Vibe. Is het antwoord goed genoeg voor jouw werk, dan weet je dat overstappen kan. Is het dat niet, dan weet je dat ook.
Workflow van de week
Probleem: bijna vier op tien Belgische bedrijfsleiders maken zich zorgen over hun afhankelijkheid van technologie. Maar “Europees” of “GDPR-proof” op een website zegt weinig. Je weet niet waar je data echt staat.
Oplossing: stel bij elke tool drie vragen. Ze zijn een vereenvoudigde versie van de niveaus die Europa nu zelf aan het vastleggen is (zie AI Nieuws).
Resultaat: een lijstje met je belangrijkste tools en een eerlijk beeld. Geen paniek, wel kennis.
Een “ja” op vraag 3 is geen reden om meteen te vertrekken. Bijna iedereen gebruikt wel iets dat bij Amazon, Microsoft of Google draait. Het is een reden om bewust te kiezen wat je erin zet. De Belgische Spotlight hieronder is precies zo'n geval.
Belgische Spotlight
AI-vergadernotities · Brussel
Leexi uit Brussel neemt je vergaderingen op, vat ze samen en verdeelt de actiepunten, voor Teams, Google Meet, Zoom en gesprekken aan tafel. Het bedrijf bestaat sinds 2021.
In april nam Proximus Leexi op in zijn aanbod voor kmo's, samen met het Belgische Accountable. Professionele klanten van Proximus krijgen een maand gratis, een persoonlijke opstartsessie en 30% korting op het abonnement. Zonder die korting begint Leexi bij €12 per gebruiker per maand, jaarlijks gefactureerd.
De drie vragen, toegepast: staat de data in de EU? Ja. Is het bedrijf Europees? Ja, Belgisch zelfs. Draait het bij een Amerikaanse cloudreus? Ook ja: volgens het eigen privacybeleid staat alles “op AWS-servers in Europa”, de cloud van Amazon.
Wat jij hieruit kan leren: dat maakt Leexi niet slecht. Het maakt het een eerlijk voorbeeld van hoe het meestal zit. Nog iets om te weten: zelf meteen een account aanmaken gaat niet. Wie Leexi wil proberen, plant eerst een gesprek met een medewerker.
Bronnen: Proximus, 20 april 2026 · prijzen en privacybeleid van Leexi
AI Nieuws
Met de Cloud and AI Development Act stelt Europa vier niveaus voor om cloud- en AI-diensten te beoordelen bij overheidsopdrachten. Ze gaan van “de data blijft in de EU” tot “geen enkele buitenlandse inmenging mogelijk”. Het doel is ook om misleidende claims tegen te gaan: diensten die zich soeverein noemen zonder het te zijn.
De werkgroepen starten deze maand. De Belgische technologiefederatie Beltug steunt het plan, maar waarschuwt dat het “staat of valt met een werkbare uitvoering”.
Wat betekent dit voor jou: voorlopig gaat het over wat overheden aankopen, niet over wat jij koopt. Maar de vier niveaus zijn meteen een bruikbaar lijstje voor je eigen tools, en de workflow hierboven is erop gebaseerd. Lever je aan de overheid, dan kan je die vragen binnen enkele jaren ook zelf krijgen.
Bronnen: ITdaily, 26 augustus 2026 · Belgiumcloud, 27 augustus 2026
Sinds 1 juli kosten twee van de drie Business-abonnementen meer. Business Basic ging van €5,60 naar €6,53 per gebruiker per maand, een stijging van 16,7%. Business Standard ging van €11,70 naar €13,10, of 12% meer. Business Premium bleef gelijk.
Wat betekent dit voor jou: met tien gebruikers op Business Standard betaal je €14 per maand meer, of €168 per jaar. Kijk wanneer je contract verlengt, en tel meteen na hoeveel licenties je nog echt gebruikt. Een ongebruikte licentie kost je nu meer dan in het voorjaar.
Bron: Orbid, Microsoft-partner
Inzicht van de week
Dat blijkt uit de Bedrijvenbarometer van BDO, uitgevoerd door IVOX bij 438 Belgische bedrijfsleiders en gepubliceerd in mei. Het is geen onterechte zorg. Van alles wat Europese bedrijven aan cloud en software uitgeven, gaat 83% naar Amerikaanse leveranciers: samen zo'n €264 miljard per jaar, volgens een studie van Asterès voor de Franse vereniging van IT-directeurs Cigref.
Maar bezorgd zijn is iets anders dan iets doen. En volledig weg van Amerikaanse technologie is voor de meeste KMO's geen realistisch doel. Weten waar je gegevens staan, is dat wel.
Wat je kan doen: loop de drie vragen uit de workflow door voor je vijf belangrijkste tools. Eén kwartier, en je weet waar je staat.
Bronnen: BDO Bedrijvenbarometer via Forbes.be, 21 mei 2026 · Asterès voor Cigref, april 2025, via EuroStack
In gewone taal
Zelf in de hand hebben waar je gegevens staan, wie erbij kan en of je kan overstappen als dat nodig is.
Voor een KMO betekent het niet dat alles Europees moet zijn. Het betekent dat je weet wat je gebruikt: een Belgische tool die op servers van Amazon draait, is geen probleem, zolang je dat weet en er bewust voor kiest.
Meer termen in gewone taal? Zie de begrippenlijst.
Overzicht
Je hoeft deze week niets op te zeggen. Kijk bij vijf tools waar je gegevens staan, en beslis daarna met kennis in plaats van met een gevoel.
Bij hoeveel van jouw tools weet je waar de data staat?
Loop de drie vragen door en reply met wat je vond. De opvallendste antwoorden delen we (anoniem) in een volgende editie.
Schrijf je in voor de nieuwsbrief →Lees ook
Elke week AI-tips in je inbox
Praktisch, Belgisch, en in 5 minuten gelezen.